hayvanlar alemi hayvan resimleri hayvanlar ve doga hakkında bilgiler ve resimler güvercinler hakkında bilgi ve resimler hayvalar aleminden haberler

Konularda Kelimelerde

Haber Servisine Abone Ol:


SiTENiZiN LiNKiNi EKLEYiN
LiNK DEGiSiMi YAPIN ZiYARETCi KAZANIN

pirinç

Konumunuz: ANA SAYFA » tarımcılık

 Print this page 

YAZIYI EKLEYEN: uğur

 

  PİRİNÇ

 

Buğdaygiller ailesinden taneli bir bitkidir. Pirinç yerkürenin tropikal bölgelerindeki başlıca tahıl bitkisidir; dünyadaki insanların yarısının besinini oluşturur. Birçok türü Eski Dünya daki sıcak ülkelere özgü olan, Oryza cinsine bağlıdır; en tanınmış türleri dünyada en çok yetiştirilen beyaz taneli Asya pirinci ve yalnızca Orta Afrika da ekilen, kırmızı taneli Afrika pirincidir. Ayrıca sulamayla yetiştirilen ve en yaygın olan ova pirinci ve yapay sulama yapmaksızın gübreli toprakta yetiştirilen dağ pirinci olarak da iki gruba ayrılabilir. Pirinç, bir yıllık ve otsu bir bitkidir; 1-2 m boyunda olan sap bölümü, uzun geniş ve tüysüz yapraklar taşır. Çiçekler 20-40 sm boyunda, dallanmış bileşik salkım biçimindedirler; her bir başakçıkta yalnızca bir tek verimli çiçek bulunur.

Pirinçte çapraz döllenme seyrek görülür. Meyve uzunca, iki yanı basık, parlak, beyaz ve az ya da çok saydam bir buğdaysı meyvedir. Pirinç tanesi sürekli bir kavuzcukta örtülüdür ve çeltiği oluşturur; bu kabuk çoğu kez çıkar ve pirinç daha sora beyazlaştırılır, bazen de parlatılır; piyasaya bu biçimde sürülür.

Asya pirinci Hindistan kökenlidir; Hindistan da yabani olarak Ganj vadisi ve deltasında, Bengal bataklıklarında yetişir; ayrıca Çin hindi yarımadasında ve Endonezya nın bazı adaların da rastlanır. Uzun zamandan beri, Güney ve Doğu Asya da yetiştirilen pirinç, batıya doğru yayılarak Akdeniz havasına ve Güney Avrupa deki bazı ülkelere girdi; son yıllarda İtalya ve Fransa da da ekimine başlandı. Afrika da onbeş inci yy da yetiştirilmeye başlanan bu bitki, Amerika ya da ons ekiz inci yy da girdi. Pirincin, en çok arananları, Hindistan pirinci, Çin hindi pirinci, Japon pirinci, Piemonte pirinci, Camargue pirinci ve Carolina pirinci olmak üzere, yaklaşık 300 kadar çeşidi bilinir.

 

Tropikal kökenli olan pirincin, gelişmesi için kuvvetli sıcaklık gerekir. 10-12 derece altında bir sıcaklıkta çimlenen bitki,15-20 derece a doğru çiçeklenir, pirinç tanesinin olgunlaşması için 20-25 derece sıcaklık gereklidir. Bu bitki aynı zamanda fazla miktarda su da ister; gelişmesinin büyük bir bölümünde 10-15 sm kalınlığında bir su tabakasının toprağı örtmesi gereklidir. Yağışların yetersiz ya da düzensiz olduğu yerlerde, bentlerle birbirinden ayrılmış bölümlerde ve sulama yoluyla yetiştirilir. Pirinç, ya doğrudan doğruya tüm gelişmesini tamamlayacağı yerlere ekilir ya da önce fideliklere ekilir, daha sonra da çeltik tarlalarına geçilir; hasat ekimden 4-5 ay sora, ya orak ya da tırpanla veya özel makinelerle yapılır. Hektar başına düşen verim 20-60 kental çeltik arasında değişir; çeltiğin bir hektolitresi 65-70 kg; kabuk kısmı soyulmuş pirincin bir hektolitresiyle 70-80 kg gelir.

Pirinç çok besleyici bir tahıldır; glüsit bakımından zengin, protit bakımından yoksul yağ bakımındansa çok yoksuldur. Çok sayıda madensel tuz ve B grubu vitaminleri içerir. Pirinçten çok ince ve çok beyaz bir nişasta elde edilir; ayrıca mayalandırma yoluyla alkol de yapılabilir. İtalyan hasırı denilen hasırların büyük bir bölümü de pirinç samanıyla yapılır. Pirinç üretimi hemen hemen tümüyle Asya da yoğunlaşmışsa da başarılı girişimler sonucunda sanayi pirinci tarımı Latin Amerika da da yapılmaya başlanmıştır. A.B.D. nde pirinç tarlaları en modern tekniklere göre işlenmektedir; çok geniş alanlarda, az sayıda işçi toprağı sürme, sulama ve ürünü toplama için tarım makinelerinden, gübreleme, böcek öldürme ve ot yolma uygulaması içinde uçaklardan yararlanmaktır.