hayvanlar alemi hayvan resimleri hayvanlar ve doga hakkında bilgiler ve resimler güvercinler hakkında bilgi ve resimler hayvalar aleminden haberler

Konularda Kelimelerde

Haber Servisine Abone Ol:


SiTENiZiN LiNKiNi EKLEYiN
LiNK DEGiSiMi YAPIN ZiYARETCi KAZANIN

hamsi

Konumunuz: ANA SAYFA » balıkcılık

 Print this page 

YAZIYI EKLEYEN: uğur

HAMSİ

 

Yurdumuzda en çok avlanan balıktır ve Karadeniz bölgesinin günlük yaşamında ekonomisinde, hatta folklarında çok önemli bir yeri vardır. Hamsiden başka hiçbir balık türkülere, manilere, halk oyunlarına, bilmecelere ve fıkralara konu olacak kadar insanların yaşamını etkilememiştir denilebilir.

Karadeniz in simgesi olan hamsi sadece bu sulara özgü değildir. Hemen hemen bütün denizlerde dağılmış olan bu balık Marmara, Akdeniz ve Azak denizi ile Atlas okyanusu nun kuzeydoğusunda da çok bulunur. Ama özellikle Türkiye ve SSBC nin Karadeniz kıyıları ile İspanya ve Portekiz in Atlas Okyanusu kıyılarında ticari değeri en yüksek balıklardan biridir. Uzunluğu ortalama 12cm en çok 20cm olan hamsinin ince uzun, iğ biçimindeki gövdesi kolayca dökülen iri ve parlak pullarla kaplıdır. Sırtı yeşilimsi mavi menevişli, yanları gümüş rengi, karnı beyazdır. Ölünce sırtının rengi koyulaşarak lacivert e döner. Altçenesinin üstçenesinden çok daha kısa ve geriye doğru çekik olması da bu balığın tipik özelliğidir. Hamsiler yalnızca planktonlarla ve yumurtadan yeni çıkmış balık yavrularıyla beslenirler; bunun dışında hiç avlanma şansları yoktur. Buna karşılık orta derinlikteki sularda yüzerken uskumru, palamut, lüfer, orkinos gibi iri ve yırtıcı balıklara, suyun üstüne çıktıklarında da martı ve karabatak gibi deniz kuşlarına yem olacak kadar savunmasız ve ürkek balıklardır. Bu yüzden milyonlarcası bir araya toplanarak çok daha kalabalık sürüler halinde dolaşır ve büyük balıkların saldırısına uğradıklarında birbirlerine iyice sokulurlar. Böylece, sürtünmeyle dökülen pulları çevrelerinde bir perde oluşturarak sürünün hiç değilse bir bölümünü saldırganlardan gizler. Ilık sularda ilkbahar, serin sularda ise yaz aylarında üreyen bu balıkların dişisi yılda 40-50 bin kadar yumurta döker. Bir iki gün içinde yumurtadan çıkan ve hızla gelişen hamsilerin ömrü, başka balıklara yem olmadıkları sürece iki üç yıldır. Kasım- şubat ayları arasında Karadeniz den Marmara ya göç eder, nisan sonunda yumurta dökmek üzere yeniden Karadeniz e dönerler. Türkiye kıyılarında yılda 250 bin tondan fazla hamsi avlanır. Bu miktar yıl boyunca avlanan bütün deniz balıklarının yarısından daha çoktur. Eti yağlı ve çok lezzetli olan özellikle Doğu Karadeniz yöresinde çok değişik yemekler yapılır; ayrıca konserve, tuzlanmış fileto ançüez denen tuzlu ezme halinde tüketilir. Beş altı yıl öncesine kadar, kurutulup öğütülmüş hamsiden hazırlanan balık unu hayvan yemlerine katılır ve gübre olarak kullanılırdı. Ama son yıllarda avlanan hamsi miktarı ancak insanların gereksinimini karşılayabilecek kadar azalmıştır.